İstanbul’ daki Mücevher Sanatının Kısa Tarihi Gelişimi

          _DSC1907Doğunun ve Batının kavuştuğu ve her ikisinin de etkisinde kalan sekiz bin beş yüz yıllık bir şehirde sanattan sanatkârdan bahsetmek pek de kolay ve kısa bir şey olmasa gerek. 

 Tarihte ilk Saray Burnu’nda oluşmuş ticari koloniler mevcut coğrafyanın bir geçiş noktası olmasının yanı sıra toprağın ve denizin verimliliği ile süratle gelişip Bizans’ ı oluşturmuş, yüzyıllarca çok geniş bir bölgenin gözbebeği olan İstanbul Doğu- Batı sentezinin mükemmelliğine ulaşmış. Doğaldır ki bu sentezin getirdiği ekonomik zenginlik sanatlara ve sanatkârlara yansımış.

 Fatih Sulan Mehmet’le birlikte kimlik değiştiren şehir her yönden yükselişini devam ettirmiştir. Şehrin merkezi sayılan Bizans Sarayının yerine, devamı olan Topkapı Sarayı ve muhteşem çevresi karaya doğru gelişip çarşı-pazarken Fatih’le önce bedestenler arkasından Kapalı Çarşı kurulup özellikle Anadolu’dan Tebriz’e kadar birçok elit sanatkârlar, aileleriyle birlikte getirilmiş ve ikamet ettirilerek himaye altına alınmıştır. Bugün tamamı kalmasa da onlarca sanat ve meslek isimleriyle Kapalı Çarşının sokakları adlandırılmaya devam etmektedir.

Gelelim Kuyumculuk veya Mücevher Sanatına; Yukarıda bahsettiğim etkileşim tabidir ki mücevhere de yansıdı. Bizans ta gelişen mücevher tasarım harikaları Osmanlı’da Sultanların sanatı oldu. Doğu-Batı sentezi Rum, Ermeni, Balkan ve Kafkas kökenli sanatkârlarla ‘’İstanbul ekolü ‘’ oluşturdu. Dünya coğrafyasının geniş bölümüne yayılan bir imparatorluğunun çok kültürlülüğü ve bunun getirdiği her türlü zenginlik direk saray merkezli İstanbul’a yansıdı.
Devşirmelerden oluşan Zergeran adıyla kuyumcu bölükleri oluşturuldu. Sarayın ihtiyaçları için eşi benzeri olmayan tasarımlar yapılırken Surre-i Hümayun vesilesiyle özel şaheserler imal edildi. Hacca gönderilen bu nadide mücevherler Batınında büyük hayranlığını kazanmıştır.

Zenginliğin ve ihtişamın sanata yansımasıyla ileri kuyumculuk tasarımları doğmuş, mücevherde bir objeyi kıymetli taş ve madenlerle süsleme sanatı dalı olan‘’murassayı’’şekillendirmiştir. Bugün bunların en güzel örneklerinden olan kılıç, hançer, hilat, matara, gülabdan, taht, beşik gibi yüzlerce eseri Topkapı Sarayında görebiliriz.

Son yıllarda teknolojinin getirdiği kolaylıklarla sanayileşmenin karşısında hala el işi tasarımlar yapan kıymetli ustalarımız bant usulü üretimi olmayacak sanatımızı ve ‘’İstanbul ekolünü’’ devam ettirmeye çalışmaktadır. İstanbul’un aldığı büyük göçler sonucu nüfusu değişen ve köylüleşen bu sosyo-ekonomik durum karşısında entelektüel toplum azaldıkça turizm ve turistik odaklı mücevher tasarımları gelişmiş ve gelişmektedir.

Hraç ARSLANYAN 

About Mahrec Sanatevi

Mahrec Sanatevi Sekiz bin yıllık geçmişe sahip dünyanın en eski şehirlerinden antik İstanbulun tam ortasında, Kapalıçarşının hemen yanıbaşında bulunan Sanatevimiz Cağaloğlu'ndaki atölyelerinde çeşitli dallarda Kuyumculuk Eğitimi verip, Takı Tasarımı ve Mücevher Tasarımcısı ustaları yetiştiren bir yandan hobi maksatlı, asıl amacı meslek edindirmeyi hedef alan bir eğitim merkezidir. Usta öğretici belgesine sahip, Kapalıçarşı geleneğindeki ''usta-çırak'' tarzı mücevher ve takı tasarım eğitiminin biraz sıkıştırılmış bir şeklinin takı ve kuyumculuk eğitimİ programına kaynaklık ettiği Mahrec Sanatevi '' NASIL KUYUMCU OLUNUR ? '' sorusunun en güzel cevap alınabileceği farklı eğitim atölyelerimizde; MÜCEVHER VE TAKI ÜRETİMİ ATÖLYE EĞİTİMİ MÜCEVHER VE TAKI TASARIM ÇİZİM TEKNİKLERİ EĞİTİMİ PERAKENDE VİTRİN KUYUMCULUĞU VE SATIŞ ELEMANI EĞİTİMİ MÜCEVHER VE TAKIDA MUM MODEL YAPIM EĞİTİMİ ( İki ayrı sınıf) Wax (sert mum) Tekniği Damlatma Mum Tekniği TAKIDA ÇAĞDAŞ SANAT VE MİNE EĞİTİMİ verilmektedir
Bu yazı Genel içinde yayınlandı. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s